Hệ thống giao thông của tỉnh Quảng Ninh phát triển trên cả 4 hình thức: Đường bộ, đường biển, đường hàng không, đường sắt. Việc thành lập thành phố Quảng Ninh sẽ tiếp tục củng cố vai trò của Quảng Ninh là cửa ngõ giao thương chiến lược, kết nối Việt Nam với Trung Quốc, Đông Bắc Á và các nước khu vực ASEAN qua hạ tầng giao thông, thúc đẩy kinh tế cửa khẩu, du lịch quốc tế và logistics, trở thành trung tâm kết nối vùng, cửa ngõ quốc tế quan trọng, từ đó hội nhập sâu rộng hơn vào chuỗi cung ứng toàn cầu và phát triển kinh tế biển bền vững.
Có thể thấy, trong bối cảnh yêu cầu phát triển nhanh, bền vững đặt ra ngày càng cao, nhiều năm nay, Quảng Ninh xác định hoàn thiện kết cấu hạ tầng giao thông là một trong những nhiệm vụ trọng tâm, mang tính đột phá. Hằng năm, tỉnh đã kịp thời cụ thể hóa chỉ đạo của trung ương bằng nhiều văn bản chỉ đạo, kế hoạch triển khai; qua đó tạo sự quyết liệt, sát sao trong công tác chỉ đạo, điều hành, tạo hành lang pháp lý và cơ sở thực tiễn vững chắc để triển khai các nhiệm vụ phát triển hạ tầng giao thông.
Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng cùng các đại biểu ấn nút khởi công Dự án tuyến đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh.
Điểm nổi bật trong công tác lãnh đạo là việc gắn trách nhiệm cụ thể cho người đứng đầu; theo đó, các sở, ngành, địa phương xác định rõ trách nhiệm trong tổ chức thực hiện, qua đó nâng cao hiệu quả quản lý, điều hành. Từ sự chỉ đạo quyết liệt đó, hệ thống kết cấu hạ tầng giao thông của tỉnh đã có bước phát triển mạnh mẽ, đồng bộ.
Hiện, hạ tầng đường bộ của Quảng Ninh phát triển hàng đầu với khoảng 6.387 km đường bộ. Trong đó, tỉnh có hệ thống đường cao tốc dài nhất Việt Nam do một địa phương tự đầu tư, với tổng chiều dài 176 km; tuyến cao tốc trục chính có cao tốc Hải Phòng - Hạ Long - Vân Đồn giúp rút ngắn đáng kể thời gian di chuyển từ Hà Nội/Hải Phòng đến Hạ Long và khu vực kinh tế Vân Đồn; cao tốc Vân Đồn - Móng Cái giúp kết nối thông suốt từ cửa khẩu quốc tế Móng Cái đến hết địa phận tỉnh Quảng Ninh và nối với mạng lưới cao tốc quốc gia. Hệ thống quốc lộ 18, 10, 279,... và các tuyến tỉnh lộ qua địa bàn được nâng cấp, mở rộng, đảm bảo kết nối thông suốt giữa các địa phương trong tỉnh và các tỉnh lân cận; các công trình cầu lớn, hiện đại như cầu Bạch Đằng, cầu Cửa Lục 1, 3, cầu Vân Đồn 1, 2, 3,... giúp khắc phục rào cản địa hình sông, biển, tạo sự liên kết.
Thi công cấp phối nền đường tại Dự án đường ven sông (đoạn từ tỉnh lộ 338 đến khu vực Đông Triều) trong mùng 4 Tết Nguyên đán Bính Ngọ 2026.
Hệ thống đường thủy nội địa với 37 tuyến luồng dài 838 km, 184 cảng, bến đã được duy tu, nạo vét thường xuyên. Từ năm 2023 đến nay, tỉnh đã triển khai 4 công trình bảo trì với kinh phí trên 7,6 tỷ đồng. Trên địa bàn tỉnh còn có hệ thống cảng biển hiện đại với 39 cầu cảng, cùng các cảng lớn như Cái Lân, Hạ Long, Tuần Châu… đã nâng cao năng lực vận tải hàng hóa và hành khách.
Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn với công suất 2,5 triệu hành khách/năm tiếp tục được khai thác hiệu quả, mở rộng kết nối trong nước và quốc tế. Đây là một trong những điểm nhấn quan trọng trong chiến lược phát triển hạ tầng giao thông hiện đại, đồng bộ của tỉnh.
Hạ tầng hiện đại tại Cảng hàng không quốc tế Vân Đồn.
Đặc biệt, ngày 12/4 vừa qua, dự án đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh, tốc độ thiết kế 350 km/h đã chính thức khởi công. Dự án do Công ty CP Đầu tư và Phát triển Đường sắt cao tốc VinSpeed (thành viên Tập đoàn Vingroup) làm chủ đầu tư. Tổng chiều dài toàn tuyến khoảng 120,2 km, đi qua 4 địa phương là Hà Nội, Bắc Ninh, Hải Phòng và Quảng Ninh. Bên cạnh đó tỉnh cũng đang phối hợp thúc đẩy tiến độ triển khai tuyến đường sắt Móng Cái - Quảng Ninh - Hải Phòng. Theo Quy hoạch mạng lưới đường sắt Việt Nam, tuyến này có chiều dài khoảng 187 km. Khi hoàn thành, tuyến sẽ góp phần hình thành mạng lưới đường sắt liên thông, khép kín từ Hà Khẩu (Trung Quốc) - Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng - Quảng Ninh - Đông Hưng (Trung Quốc) và ngược lại, tạo hành lang vận tải xuyên biên giới thông suốt, hiệu quả. Các tuyến đường sắt hình thành góp phần tạo động lực chiến lược để mở rộng không gian phát triển mới và nâng cao vị thế trong liên kết vùng; đồng thời, tạo điều kiện để tỉnh tái cấu trúc không gian kinh tế, đô thị, lao động và du lịch; phát triển mạnh du lịch, dịch vụ chất lượng cao...
Phối cảnh mô phỏng giao thông đường sắt. Ảnh minh họa
Những yếu tố quan trọng về hạ tầng giao thông này tạo lợi thế cạnh tranh vượt trội cho Quảng Ninh, là động lực chính thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội của vùng Đông Bắc Bộ, vùng đồng bằng sông Hồng, vùng Thủ đô Hà Nội và cả nước. Sau khi trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, Quảng Ninh tiếp tục đầu tư mạnh mẽ vào hạ tầng giao thông để hoàn thiện mạng lưới đồng bộ, hiện đại với trọng tâm là phát triển kinh tế biển và dịch vụ logistics.
Cùng với đầu tư hạ tầng, công tác tổ chức giao thông được triển khai khoa học, bài bản. Các lực lượng chức năng thường xuyên rà soát, xử lý các “điểm đen”, điểm tiềm ẩn tai nạn giao thông. Đến nay, 98% trong tổng số 5.530 vị trí đường ngang đấu nối đã được lắp đặt gờ giảm tốc, góp phần hạn chế tai nạn. 100% khu vực cổng trường học trên các tuyến quốc lộ, tỉnh lộ và trục chính đô thị đã được tăng cường các giải pháp đảm bảo an toàn giao thông, như: Phân làn, lắp biển báo, sơn kẻ đường. Những giải pháp này không chỉ nâng cao an toàn mà còn góp phần hình thành văn hóa giao thông trong cộng đồng.
Các bất cập, tồn tại trong tổ chức giao thông tại khu vực ngã tư Ao Cá thuộc phường Bãi Cháy và phường Việt Hưng đã được khắc phục, tạo sự thông thoáng, an toàn hơn cho người và phương tiện lưu thông trên tuyến.
Một điểm sáng khác là việc đẩy mạnh ứng dụng khoa học công nghệ trong quản lý, điều hành giao thông. Hệ thống giao thông thông minh (ITS) được triển khai trên các tuyến trọng điểm, tích hợp camera giám sát, xử lý vi phạm tự động. Từ năm 2022-2025, lực lượng chức năng đã xử lý hơn 4.165 trường hợp vi phạm qua hệ thống này, với số tiền phạt trên 14,5 tỷ đồng.
Sự phát triển của hạ tầng giao thông đã góp phần quan trọng thúc đẩy tăng trưởng kinh tế - xã hội. Lượng phương tiện thủy nội địa qua cảng, bến hàng năm đạt hơn 677.000 lượt, sản lượng hàng hóa gần 37,8 triệu tấn, hành khách trên 17,6 triệu lượt. Đáng chú ý, tỉnh còn chủ động định hướng phát triển vận tải công cộng nhằm giảm áp lực cho hạ tầng đường bộ. Đề án phát triển xe buýt giai đoạn 2023-2030 được triển khai, cùng với việc xây dựng các điểm dừng, nhà chờ trên tuyến quốc lộ 18. Đồng thời, tỉnh từng bước thực hiện lộ trình hạn chế phương tiện cá nhân tại các đô thị lớn, hướng tới giao thông bền vững.
Những kết quả đạt được cho thấy hiệu quả rõ nét trong công tác lãnh đạo, chỉ đạo quyết liệt, đồng bộ và sáng tạo của tỉnh. Với cách làm bài bản, quyết liệt và tầm nhìn dài hạn, tỉnh không chỉ giải quyết hiệu quả các yêu cầu trước mắt về giao thông mà còn tạo nền tảng vững chắc cho tương lai. Hạ tầng giao thông đồng bộ, hiện đại chính là “đòn bẩy” để Quảng Ninh tiếp tục khẳng định vị thế cực tăng trưởng của khu vực phía Bắc, hướng tới mục tiêu phát triển nhanh, bền vững và hội nhập sâu rộng.