Khu Quản lý đường bộ I phối hợp với Trung tâm Kỹ thuật và Công nghệ đường bộ phía Bắc đưa xe khảo sát chuyên dụng và thiết bị bay không người lái (UAV) vào thu thập dữ liệu hiện trạng mặt đường, cầu và các công trình giao thông, phục vụ quản lý, bảo trì hạ tầng đường bộ.
Theo ông Lê Văn Thanh, Giám đốc Trung tâm Kỹ thuật và Công nghệ đường bộ phía Bắc, trong tháng 8, đơn vị đã phối hợp với Khu Quản lý đường bộ I đưa xe khảo sát dữ liệu mặt đường vào thu thập dữ liệu phục vụ công tác quản lý, bảo trì. Đây là công nghệ được Trung tâm nghiên cứu, triển khai và làm chủ, cho phép thu thập dữ liệu hiện trạng mặt đường phục vụ số hóa hệ thống đường bộ.
Xe khảo sát chuyên dụng thu thập dữ liệu hiện trạng mặt đường và các công trình cầu lớn. Ảnh: Cục ĐBVN
Cùng với xe khảo sát chuyên dụng, UAV được ứng dụng để thu thập dữ liệu đối với các công trình cầu và khu vực có nguy cơ sạt lở. Trung tâm cũng xây dựng mô hình trí tuệ nhân tạo (AI) để phân tích dữ liệu cầu. Phần mềm phân tích được triển khai theo từng giai đoạn, hướng tới hỗ trợ nhận diện các hư hỏng và đánh giá khả năng xảy ra sự cố.
Việc sử dụng UAV trong khảo sát còn giúp hạn chế việc đưa người trực tiếp tiếp cận những vị trí có nguy cơ mất an toàn tại hiện trường. Đối với công tác quan trắc sạt lở, dữ liệu thu thập được sẽ được sử dụng để đánh giá hiện trạng, phục vụ xác định các giải pháp phòng ngừa rủi ro do thiên tai đối với công trình và người tham gia giao thông.
Theo Trung tâm Kỹ thuật và Công nghệ đường bộ phía Bắc, việc số hóa dữ liệu là một trong những nội dung được tập trung triển khai trong quá trình chuyển đổi phương thức quản lý, bảo trì đường bộ. Mục tiêu đặt ra là từng bước số hóa dữ liệu hệ thống đường bộ do Cục Đường bộ Việt Nam quản lý, đưa dữ liệu về hệ thống quản lý tập trung, phục vụ quản lý và bảo trì.
Lộ trình triển khai được xác định theo hướng Cục Đường bộ Việt Nam thực hiện trước đối với các nhiệm vụ thuộc phạm vi quản lý của cơ quan Trung ương, sau đó hỗ trợ các địa phương triển khai. Trong quý III/2026, xe khảo sát dữ liệu mặt đường được sử dụng để thực hiện các nhiệm vụ của Cục Đường bộ Việt Nam; sau đó dự kiến áp dụng rộng rãi tại các địa phương trên phạm vi toàn quốc trong những tháng đầu năm 2027.
Để thực hiện số hóa trên diện rộng, vấn đề nguồn nhân lực và kinh phí được xác định là những yêu cầu cần tiếp tục giải quyết. Theo ông Lê Văn Thanh, chuyển đổi số trong lĩnh vực đường bộ đòi hỏi nguồn lực về trí tuệ nhân tạo và công nghệ thông tin, trong khi nhân lực có chuyên môn ở các lĩnh vực này còn hạn chế.
Trung tâm định hướng bổ sung nhân lực công nghệ, từ đó xây dựng đội ngũ có khả năng phát triển các giải pháp, cơ sở dữ liệu và hỗ trợ triển khai tại địa phương. Mục tiêu đến năm 2027 là hỗ trợ các địa phương về nhân lực và cơ sở dữ liệu, từng bước hình thành nền tảng dữ liệu phục vụ quản lý, khai thác và bảo trì hệ thống đường bộ.
Việc đưa xe khảo sát chuyên dụng, UAV và các công cụ AI vào thu thập, phân tích dữ liệu đang được ngành đường bộ triển khai theo hướng kết hợp giữa số hóa hiện trạng hạ tầng, phân tích dữ liệu và quản lý, bảo trì dựa trên dữ liệu. Đây cũng là cơ sở để từng bước chuyển từ phương thức khảo sát, kiểm tra chủ yếu trực tiếp sang khai thác dữ liệu số trong quản lý hệ thống đường bộ.