Sáng 12/9, Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc kiểm tra công trường và làm việc về tình hình triển khai các dự án cao tốc Cần Thơ - Cà Mau, Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng đoạn qua địa bàn Cần Thơ và các dự án Cà Mau - Đất Mũi. Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà tham gia Đoàn công tác.
Qua kiểm tra thực tế, Phó Thủ tướng đánh giá cao nỗ lực của các bộ, ngành, địa phương, doanh nghiệp, đơn vị tư vấn và nhà thầu; khối lượng công việc cơ bản đáp ứng tiến độ đề ra. Tuy nhiên, một số dự án còn chậm, trong khi nguồn vật liệu xây dựng, nhất là cát và đá, tiếp tục là điểm nghẽn có thể ảnh hưởng đến tiến độ. Các dự án tại Cà Mau còn phải xử lý điều kiện nền đất yếu.
Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc chủ trì cuộc làm việc về tình hình triển khai các dự án giao thông trọng điểm
tại Đồng bằng sông Cửu Long - Ảnh: chinhphu.vn/Phương Nguyên
Nhiều dự án còn vướng nguồn vật liệu
Cao tốc Cần Thơ - Cà Mau dài 110,85 km, quy mô 4 làn xe, tổng mức đầu tư 27.523 tỷ đồng. Đến nay, giá trị thực hiện đạt 16.890/17.864 tỷ đồng, tương đương 94,5%. Hai đoạn Cần Thơ - Hậu Giang và Hậu Giang - Cà Mau đã được đưa vào khai thác; các hạng mục còn lại chủ yếu là đường gom, đường địa phương, đường kết nối, nút giao, hệ thống giao thông thông minh, trạm dừng nghỉ và một số hạng mục hoàn thiện, dự kiến cơ bản hoàn thành trong năm 2026.
Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc cùng đoàn công tác kiểm tra hiện trường cao tốc Cần Thơ - Cà Mau, nút giao IC3. Ảnh: Báo Xây dựng
Trong 9 nút giao trên tuyến, 3 nút đã hoàn thành, 6 nút đang thi công. Một số tuyến kết nối và đường gom tiếp tục được tập trung hoàn thiện. Khó khăn chủ yếu hiện nay là nguồn đá. Ban Quản lý dự án Mỹ Thuận đang phối hợp với An Giang tăng công suất khai thác, bổ sung nguồn vật liệu; đồng thời kiến nghị giải pháp điều phối nguồn đá trong toàn vùng và cơ chế cung ứng dài hạn cho các dự án cao tốc đang và sẽ triển khai tại ĐBSCL.
Đối với cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng, tuyến dài 188,2 km, gồm 4 dự án thành phần, mục tiêu cơ bản hoàn thành trong năm 2026 và đưa toàn tuyến vào khai thác đồng bộ năm 2027.
Thứ trưởng Phạm Minh Hà báo cáo tiến độ cao tốc Cần Thơ - Cà Mau với Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc Ảnh: Báo Xây dựng
Theo báo cáo tại cuộc làm việc, dự án thành phần 1 đạt khoảng 81% giá trị hợp đồng, phấn đấu đưa vào khai thác khoảng 48/57 km trong năm 2026. Các dự án thành phần 2, 3 và 4 lần lượt đạt 59,13%, 62,46% và 54,45%. Trong đó, dự án thành phần 3 cơ bản đáp ứng yêu cầu tiến độ, còn dự án thành phần 2 và 4 đang chậm do khó khăn về vật liệu.
Nguồn vật liệu tiếp tục là vấn đề lớn. Nhu cầu cát đắp của 4 dự án thành phần khoảng 27,2 triệu m³, đến nay đã đưa về công trường khoảng 21,9 triệu m³, còn thiếu khoảng 5,3 triệu m³. Riêng dự án thành phần 4 còn khoảng 0,77 triệu m³ chưa xác định được nguồn cung.
Đối với đá, tổng nhu cầu của các dự án thành phần 2, 3 và 4 khoảng 4,2 triệu m³. An Giang đã cam kết cung cấp khoảng 1,15 triệu m³ từ mỏ Antraco, trong đó khoảng 0,99 triệu m³ đã được đưa về công trường; còn khoảng 2,94 triệu m³ chưa xác định được nguồn. Tuyến Cần Thơ - Cà Mau cũng còn thiếu khoảng 350.000 m³ đá.
Theo Thứ trưởng Bộ Xây dựng Phạm Minh Hà, khó khăn hiện nay tập trung vào nguồn vật liệu, đặc biệt là cát đắp nền cho các dự án phải hoàn thành trong năm 2026. Nhu cầu cát từ An Giang rất lớn trong khi địa phương phải cung cấp cho nhiều dự án trọng điểm khác.
Thứ trưởng Phạm Minh Hà đề nghị rà soát những dự án cần hoàn thành ngay để ưu tiên nguồn vật liệu, không phân bổ dàn trải. Đồng thời, nguồn cung cần được cân đối theo tiến độ đối với các dự án hoàn thành trong những năm tiếp theo.
Thứ trưởng Phạm Minh Hà phát biểu tại buổi làm việc chiều 12/9
Các địa phương có dự án đi qua được yêu cầu tiếp tục rà soát nguồn cung, nâng công suất các mỏ hiện hữu, nghiên cứu mở thêm mỏ và điều chuyển vật liệu giữa các địa phương. An Giang ưu tiên hỗ trợ nguồn đá còn thiếu cho các dự án cấp bách; Cần Thơ khẩn trương tiếp nhận, tập kết số đá đã khai thác, không để vật liệu đã có nhưng chưa được đưa vào sử dụng trong khi công trường khác đang thiếu.
Trường hợp nguồn cung trong nước không đáp ứng, các cơ quan liên quan được yêu cầu nghiên cứu phương án nhập khẩu cát, đá từ Campuchia và cơ chế, chính sách phù hợp nếu phát sinh chi phí. Việc khai thác, vận chuyển vật liệu cũng phải tính toán để hạn chế tác động đến sản xuất, đời sống người dân, nguy cơ sạt lở, bảo đảm thoát nước và không gây ngập úng cục bộ.
Kiểm soát chặt tiến độ, chất lượng và giải pháp kỹ thuật
Đối với cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng, Phó Thủ tướng yêu cầu chủ đầu tư kiểm soát chặt tiến độ, chỉ đạo nhà thầu tăng cường nhân lực, máy móc, thiết bị, tổ chức thi công 3 ca, 4 kíp; đồng thời chủ động các giải pháp kỹ thuật để rút ngắn thời gian xử lý nền đất yếu, sớm hoàn thành dự án theo kế hoạch.
Phó Thủ tướng Thường trực Phạm Gia Túc kiểm tra điểm thi công trên công trường thi công cao tốc Cà Mau - Cái Nước - Ảnh: chinhphu.vn/Phương Nguyên
Tại Cà Mau, Bộ Quốc phòng đang tổ chức thực hiện các dự án cao tốc Cà Mau - Cái Nước, Cái Nước - Đất Mũi, đường ra đảo Hòn Khoai và cảng tổng hợp lưỡng dụng Hòn Khoai. Hai đoạn Cà Mau - Cái Nước và Cái Nước - Đất Mũi có tổng chiều dài khoảng 81 km, quy mô 4 làn xe, tốc độ thiết kế 100 km/h. Công tác giải phóng mặt bằng và rà phá bom mìn đã đạt 100%.
Đối với khu vực nền đất yếu, Phó Thủ tướng yêu cầu các giải pháp kỹ thuật phải được tính toán chặt chẽ, bảo đảm an toàn, ổn định và chất lượng lâu dài. Các dự án đã được Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ quyết định phải triển khai đúng tiến độ, nhưng không được đánh đổi chất lượng công trình để lấy tiến độ.
Phó Thủ tướng cũng yêu cầu thận trọng với những đề xuất điều chỉnh, bổ sung hạng mục, không để phát sinh thêm thủ tục làm kéo dài thời gian thi công, gây lãng phí, thất thoát vốn. Đối với phương án nghiên cứu chuyển một số đoạn cao tốc Cà Mau - Đất Mũi sang cầu cạn, việc xem xét phải dựa trên các yêu cầu về kỹ thuật, tiến độ và hiệu quả đầu tư.
Bộ Xây dựng tiếp tục theo dõi, đôn đốc các dự án
Phó Thủ tướng yêu cầu các bộ, ngành, địa phương, chủ đầu tư và nhà thầu thực hiện nghiêm Công điện số 53/CĐ-TTg ngày 12/8/2026 của Thủ tướng Chính phủ; tập trung tháo gỡ khó khăn, đẩy nhanh thi công, giải ngân và cung ứng vật liệu, phấn đấu hoàn thành các dự án theo kế hoạch.
Các địa phương phải chủ động làm việc trực tiếp, nắm sát việc điều phối nguồn vật liệu, không chỉ gửi văn bản và chờ giải quyết. Các địa phương có dự án đi qua phải công bố giá vật liệu, chỉ số giá xây dựng đúng quy định, phù hợp với mặt bằng giá và khả năng cung ứng thực tế. Bộ Công Thương được giao hướng dẫn các địa phương rà soát, đánh giá trữ lượng, chất lượng các mỏ vật liệu xây dựng và điều phối nguồn giữa các địa phương.
Bộ Xây dựng tiếp tục theo dõi, kiểm tra, hướng dẫn, đôn đốc chủ đầu tư, nhà thầu; kịp thời xử lý các vấn đề thuộc thẩm quyền, đồng thời tổng hợp những nội dung vượt thẩm quyền để báo cáo cấp có thẩm quyền. Các chủ đầu tư, doanh nghiệp thực hiện báo cáo định kỳ hằng tháng hoặc đột xuất về tình hình thực hiện dự án để phục vụ công tác theo dõi, chỉ đạo.
Phó Thủ tướng Thường trực yêu cầu các dự án đã được Quốc hội, Thủ tướng Chính phủ quyết định, giao nhiệm vụ phải được triển khai đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng. Những khó khăn, vướng mắc phát sinh phải được báo cáo kịp thời để xử lý, không để trở thành điểm nghẽn ảnh hưởng đến tiến độ chung.