Một bước quan trọng nhằm tăng cường tính minh bạch và hợp tác trong Kiểm soát Quốc gia Cảng (PSC) đã diễn ra tại Trụ sở IMO ở London, với việc ký kết thỏa thuận trao đổi dữ liệu được cập nhật giữa IMO và Bản ghi nhớ Paris về Kiểm soát Quốc gia Cảng (Paris MOU).
Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez và Tổng thư ký Paris MOU, ông Luc Smulders ký Thỏa thuận
Thỏa thuận này đã được Tổng thư ký IMO Arsenio Dominguez và Tổng thư ký Paris MOU, ông Luc Smulders, chính thức hóa. Việc ký kết củng cố hợp tác toàn cầu và cải thiện việc chia sẻ thông tin, giúp cho việc kiểm tra tàu biển trên toàn thế giới hiệu quả hơn.
Đây đánh dấu thỏa thuận cập nhật thứ sáu được ký kết với một chế độ PSC khu vực. Các thỏa thuận tương tự đã được ký kết vào năm 2025 với Ban Thư ký của các Biên bản ghi nhớ Abuja, Ấn Độ Dương, Tokyo, Địa Trung Hải và Riyadh. Các thỏa thuận cập nhật này mở rộng dữ liệu PSC sang dữ liệu kiểm tra PSC đầy đủ của tàu dựa trên các thỏa thuận hiện có với các chế độ PSC để tăng cường tính toàn vẹn và minh bạch của dữ liệu kiểm tra PSC.
Tăng cường khuôn khổ PSC toàn cầu
Các chế độ PSC là các khuôn khổ hợp tác khu vực, theo đó các cơ quan hàng hải quốc gia kiểm tra các tàu mang cờ nước ngoài khi đến cảng của họ để xác minh việc tuân thủ các tiêu chuẩn an toàn, an ninh và môi trường đã được quốc tế thống nhất và thông qua theo các văn kiện của IMO.
Các thỏa thuận được cập nhật hỗ trợ việc tiếp tục phát triển mô-đun PSC trong Hệ thống Thông tin vận tải tích hợp toàn cầu (GISIS) của IMO, bao gồm cơ sở dữ liệu PSC tích hợp và các dịch vụ web liên quan tiềm năng. Điều này cho phép chia sẻ dữ liệu kiểm tra tàu đầy đủ hiệu quả hơn thay mặt cho các quốc gia thành viên.
Mô-đun PSC thu thập và hiển thị dữ liệu kiểm tra được gửi bởi các Biên bản ghi nhớ và Thỏa thuận PSC, hỗ trợ các Quốc gia thành viên trong việc thực hiện các công cụ của IMO và hoàn thành các nghĩa vụ báo cáo. Nó cũng cho phép các quốc gia treo cờ tàu bình luận về các báo cáo kiểm tra liên quan đến tàu của họ, góp phần vào tính minh bạch và quy trình đúng đắn.
Bằng cách tăng cường sự phối hợp giữa các chế độ PSC, các thỏa thuận được cập nhật mang lại lợi ích cho các bên liên quan, hỗ trợ hài hòa các hoạt động PSC trên toàn thế giới và cải thiện việc giám sát tuân thủ của các quốc gia cảng.
Mạng lưới toàn cầu các chế độ PSC
Hiện nay trên toàn thế giới có mười chế độ hợp tác an ninh và an ninh (PSC): tám Biên bản ghi nhớ khu vực, một Thỏa thuận khu vực và Lực lượng Bảo vệ bờ biển Hoa Kỳ là chế độ thứ mười. Chúng bao gồm: Châu Âu và Bắc Đại Tây Dương (Biên bản ghi nhớ Paris); Châu Á và Thái Bình Dương (Biên bản ghi nhớ Tokyo); Châu Mỹ Latinh (Thỏa thuận Viña del Mar); khu vực Caribe (Biên bản ghi nhớ Caribe); Tây và Trung Phi (Biên bản ghi nhớ Abuja); Biển Đen (Biên bản ghi nhớ Biển Đen); Biển Địa Trung Hải (Biên bản ghi nhớ Địa Trung Hải); Ấn Độ Dương (Biên bản ghi nhớ Ấn Độ Dương); và Vịnh Ba Tư (Biên bản ghi nhớ Riyadh), cùng với Lực lượng Bảo vệ bờ biển Hoa Kỳ.
Một số quốc gia thành viên tham gia vào nhiều hơn một chế độ PSC. Tất cả các chế độ PSC khu vực đều có tư cách quan sát viên tại IMO với tư cách là các tổ chức liên chính phủ (IGO).
Việt Nam không phải là thành viên chính thức của Paris MOU (Bản ghi nhớ Paris về kiểm tra nhà nước cảng biển - PSC), tổ chức chủ yếu dành cho khu vực châu Âu và Bắc Đại Tây Dương. Thay vào đó, Việt Nam là thành viên chính thức của Bản ghi nhớ Tokyo (Tokyo MOU - tổ chức tương đương ở khu vực châu Á - Thái Bình Dương, nhằm kiểm tra và đảm bảo an toàn cho đội tàu biển) từ ngày 01/01/1999. Việt Nam là một trong 18 thành viên thuộc khu vực Châu Á - Thái Bình Dương ký kết MOU, giúp thống nhất thủ tục, kiểm tra và loại bỏ tàu dưới tiêu chuẩn.
Với vai trò này, Việt Nam thực hiện kiểm tra các tàu biển quốc tế đến cảng và kiểm soát chất lượng đội tàu quốc gia theo tiêu chuẩn của Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO). Việc tham gia PSC là một phần quan trọng trong các nỗ lực hợp tác quốc tế của Việt Nam về an toàn hàng hải. Cục Hàng hải và Đường thủy Việt Nam triển khai quy trình kiểm tra PSC tại các cảng biển nhằm tuân thủ các công ước quốc tế, bao gồm cả việc kiểm soát nước dằn tàu.
Năm 2011, tàu biển Việt Nam từng được đưa ra khỏi "danh sách đen" của Paris MOU nhờ cải thiện chất lượng kiểm tra.